تو قاطع باش كه يقين اولت طريقيت ندارد للتناقض آرى ، فقط يك راه صحيح و معقول وجود دارد و آن اينكه اگر قاطع در جهل مركب به سر مىبرد مولا توجه او را جلب كند به اشكالاتى كه در اسباب قطع او موجود است ؛ يعنى به او بفهماند كه از اين سببى كه تو يقين كردى اين سبب خلل دارد و ناتمام است كه وقتى اين قاطع خطاكار متوجه آن خلل گردد خودبه‌خود قطع او زايل شده و تبديل به احتمال خلاف يا قطع به خلاف مىگردد و گرنه ما دام كونه قاطعا يستحيل سلب الطريقية عن هذا القطع . 8 . جايگاه حجيت امارات مقدمهء هشتم دربارهء موطن و جايگاه حجيت امارات ظنيه است : لا شك در اينكه برخى از امارات ظنيه از قبيل خبر واحد و ظواهر كتاب به اعتقاد ما حجت و لازم المتابعه هستند منتهى سخن در اين است كه آيا حجيت اين امارات معتبره مختص به زمان انسداد باب علم است كزماننا هذا كه دستمان از دامان معصومين عليهم السّلام به حسب ظاهر كوتاه است و تمكن از علم نداريم و يا اينكه امارات مطلقا حجت‌اند چه در زمان انفتاح باب علم و چه در زمان انسداد ؟ قبل از پاسخ به سؤال فوق نكاتى را مطرح مىسازيم : 1 . نسبت به مسائل اعتقاديه تمام دانشمندان اسلامى انفتاحى هستند ؛ يعنى مىگويند : در جميع اعصار مىتوان از طريق براهين متعدد عقلى و نقلى نسبت به اصول دين از قبيل معرفة اللّه و معرفت صفات الهى و . . . تحصيل علم كرد و باب علم به روى همگان مفتوح است انما الكلام در احكام شرعيه فرعيه است در اين مقام هم نسبت به ضروريات دين از قبيل وجوب صلوه و صوم و . . . و ضروريات مذهب از قبيل وجوب تقيه و حرمت قياس و . . . به عقيدهء تمام علماى باب علم در جميع ازمنه مفتوح است چون اين امور به نحو تواتر در همهء عصرها ثابت بوده و هست و خواهد بود و نيز به اعتقاد پاره‌اى از اخباريين روايات كتب اربعه قطعى الصدور بوده و براى ما علم آورند و در جميع احكام يا معظم آنها باب العلم به روى ما مفتوح است ، ولى از اين امور كه بگذريم نسبت به 80 % احكام شرعيه فرعيه از واجب و حرام ، حكم وضعى و تكليفى در ميان علماى اسلام در طول تاريخ اختلاف بوده و روىهم‌رفته